Vrasjet e Tuluzës? Jo vetëm antisemitizëm
Është e mundur që masakra në shkollën hebreje në Tuluzë, në fund të hetimeve, të klasifikohet në kategorinë e ngjarjeve jonormale, pa asnjë logjikë, edhe perverse. Ngjarja, e cila përfundimisht do të duket si veçanti e masakrës së 91 njerëzve në ishullin norvegjez të Utoya të 22 korrik 2011 dhe vrasja masive e fundit e rreshterit Robert Bales, në një qytet në Afganistan. Është e mundshme se në secilën prej këtyre ngjarjeve nuk gjende ndonjë motiv ideologjik ose racist, por përdoret në mënyrë monstruoze nga psikologjia sëmurë dhe e shtrembëruar të një individi. Në rastin e Tuluzës, në veçanti, motivet ideologjike duket se janë më shumë se një. Nëse vrasësi i shkollës hebraike është i njëjti person që vrau disa ditë më përpara tre parashutistë (dy prej të cilëve janë nga Afrika e Veriut) dhe plagosi rëndë një e katërt, kemi të bëjmë me dikë që e urren si hebrenjtë, myslimanët dhe ushtarakët.
Por ka edhe rrethanat në të cilat konteksti dhe perceptimet përfundojnë duke pasur epërsi në çdo reflektim racional. Franca është në prag të zgjedhjeve presidenciale, një garë ku kandidatët me një shans më të madh të suksesit nuk duan të marrin rrezikun të shfaqen injorantë apo indiferentë. Nëse njëri prej tyre do të kishte klasifikuar ngjarjen midis histori e një çmendurie të zakonshme, me siguri do t’i jepte një pjesë të mirë të votave të tij kundërshtarëve. Prandaj është e kuptueshme që Nicolas Sarkozy dhe François Hollande shkuan në Tuluzë për të thënë të njëjtat fjalë, që zija e qytetit për shkollën hebreje është e të gjithë vendit. Të dy kandidatët e dinë se imazhi i Francës është ende plot nga dyshimet e vjetra.
Në dekadat e fundit të shekullit të nëntëmbëdhjetë, anti-semitizmi i Edouard Drumont ishte më i egër sesa në gjermani apo austriaku. Në vitet nëntëdhjetë të shekullit, rasti Dreyfus zbuloi ekzistencën e një paragjykim të fortë anti-hebre në qarqet katolike, në pjesë të sipërme të forcave të armatosura, në një pjesë të shoqërisë franceze. Gjatë Luftës së Dytë Botërore, Franca e Philippe Petain nuk ndoqi vetëm urdhrat e forcave pushtuese: ajo bashkëpunoi me Rajhut të Tretë dhe të trajtoi hebrenjtë e tyre në të njëjtën mënyrë si armiq të rrezikshëm. Kohët e fundit, dy episode kanë rihapur debatin mbi ekzistencën e një të dyshimi të anti-semitizmit francez: sulmi ndaj sinagogës në rue Copernic, i cili shkaktoi katër të vdekur dhe të tjerë 20 u plagosën, më 3 tetor 1980, dhe përdhosja e 34 varreve në varrezat çifute në Carpentras në maj të vitit 1990. Ka pasur episode të tjera dhe sidomos deklaratat e Jean-Marie Le Pen, lideri i Frontit Kombëtar, i cili tregoi një lloj mohimi të butë, ose në të mirë, një nënvlerësim të fortë të gjenocidit çifut. Pas këtyre ngjarjeve, ka pasur edhe një deklaratë nga kryeministri Izraelit, Ariel Sharon në verën e vitit 2004, duke i bërë thirrje hebrenjve francezë të vizitojë Izraelin.
Nuk mendoj se këto akuza janë të justifikuara në Francë. Përkundrazi, besoj se këto ngjarje franceze varen nga rrethanat që vendi mund të jetë krenar. Franca ka tashmë komunitetin më të madh mysliman në Bashkimin Europian (më shumë se 5 milion njerëz) dhe komunitetit më të madh hebraik (vetëm 300 mijë në rajonin e Parisit). Pazgjidhshmëria e Palestinës, të luftës Libaneze dhe luftës në Gaza, kolonizimi izraelit në territore të pushtuara, të nacionalizmi arab dhe fundamentalizmi islamik që kanë shkarkuar në sgoqërinë franceze të gjitha tensionet dhe konfliktet në Levant dhe Lindjen e Mesme. Prandaj duhet të gjykojmë Francën për mënyrën se si ajo merret me këto probleme, dhe jo pretendimin e anti-semitizmit të saj.
*Marrë nga revista italiane “Panorama”